19 - 11 - 2019 | 17:31
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU NƯỚC NGOÀI Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Email In PDF.

Philippines đã đúng khi mong muốn có mối quan hệ thân thiện với Trung Quốc, đặc biệt là khi nước này mong muốn mở cửa để phát triển kinh tế hơn nữa. Manila cũng phải nhớ rằng hòa bình và thịnh vượng lâu dài phụ thuộc vào quyền tự do và sự tôn trọng lẫn nhau giữa các nước có chủ quyền, cũng như trật tự quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong lời nói và hành động, Philippines cần phải giữ vững lập trường để bảo vệ những nguyên tắc quan trọng này.

 

 

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte. Ảnh: SCMP

Tổng thống Philippines thực hiện chuyến thăm lần thứ 5 đến Trung Quốc kể từ khi ông trở thành tổng thống. Ông hứa hẹn sẽ đưa ra phán quyết của Tòa Trọng tài về vụ Philippines kiện Trung Quốc năm 2016 trong cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Phán quyết này nhìn chung được coi là có lợi cho Philippines.

Rõ ràng đây chỉ là nỗ lực tượng trưng của Duterte nhằm xoa dịu các phe phái trong nước vốn không hài lòng với cách tiếp cận nhượng bộ của ông với Trung Quốc thời gian gần đây. Duterte đã đề cập vấn đề Biển Đông khi ông tham dự Diễn đàn “Vành đai và Con đường” tại Trung Quốc hồi tháng 4. Nhưng Manila với hi vọng ký được các thỏa thuận trị giá hơn 18 tỷ USD đã không thúc đẩy sâu vấn đề này sau khi Chủ tịch Tập Cận Bình nhắc lại rằng Bắc Kinh không công nhận phán quyết.

Hơn bất kỳ nước nào khác ở khu vực Đông Nam Á, Philippines đang ở tuyến đầu của cuộc cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc. Nếu những gì đang diễn ra ở Biển Đông là một trò chơi kéo co giữa hai siêu cường, thì khi đó Philippines là sợi dây thừng ở giữa. Điều này sẽ gây tổn hại cho Philippines. Mỹ ngày càng chú ý đến Philippines, trong khi về phần mình Trung Quốc cũng đã đưa ra rất nhiều hứa hẹn về những thỏa thuận của sáng kiến “Vành đai và Con đường”, mặc dù phần lớn sáng kiến này vẫn chưa được hiện thực hóa.

Các quan chức hàng đầu của Manila có quan điểm cho rằng việc Bắc Kinh dường như sẵn sàng nhất trí về một thỏa thuận phát triển dầu khí là ngầm chấp nhận Philippines có quyền chủ quyền duy nhất ở Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của nước này. Thỏa thuận này được xây dựng như một hợp đồng dịch vụ, với việc một công ty Trung Quốc cung cấp dịch vụ và Philippines chi trả cho phần công việc được thực hiện.

Nếu Bắc Kinh ký giao kèo về “đường 9 đoạn”, hiệp định có thể đem lại một mô hình cho các nước ven biển khác, nỗ lực ký kết các thỏa thuận có thể đảm bảo rằng các nước ven biển thăm dò và khai thác các nguồn tài nguyên trong Vùng đặc quyền kinh tế của họ với sự hỗ trợ hay ít nhất là sự ngầm thừa nhận của Trung Quốc. Đây có thể là sự đảo ngược đáng kể từ cách tiếp cận hiện nay của Bắc Kinh. Hiện Trung Quốc thường cản trở và thậm chí xâm phạm các quyền kinh tế mà các nước ven biển được hưởng trong Vùng đặc quyền kinh tế của họ.

Tuy nhiên, nhìn chung những sự phát triển trong chính sách đối ngoại của Philippines đã và đang gặp rắc rối. Tổng thống Duterte gần đây đã giải thích sự hiện diện của một tàu đánh cá Trung Quốc trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines sau khi va chạm với tàu cá nước này bằng lời khẳng định rằng năm 2016 ông đã đồng ý trên lời nói là Trung Quốc có quyền đánh cá trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Việc làm này của ông đã củng cố sự khẳng định của Trung Quốc rằng họ có quyền đánh cá trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, gây phương hại cho Philippines và ngư dân nước này.

Nhìn chung, Bắc Kinh gần như không phải đối mặt với phản ứng trước sự hiện diện gia tăng của Trung Quốc xung quanh các cấu trúc địa hình do Philippines chiếm giữ và trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Điều này đã khiến cho Bắc Kinh gia tăng sức ép và hăm dọa đối với Philippines và các nước ven biển khác. Các nước này đang theo dõi những diễn biến ở Biển Đông với sự lo ngại.

Hàng trăm tàu đã di chuyển đến đảo Thị Tứ, cấu trúc địa hình lớn nhất mà Philippines chiếm giữ ở quần đảo Trường Sa, trong nửa đầu năm nay. Tháng 6 vừa qua, một tàu cá Trung Quốc đã đâm chìm một thuyền cá Philippines neo gần Reed Bank (bãi Cỏ Rong) bên trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Tàu Trung Quốc này đã bỏ mặc các ngư dân Philippines trôi dạt trên biển. Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Delfin Lorenzana lên án hành động này là đâm va rồi bỏ chạy. Trong khi đó, ông Duterte đã mô tả hành động đâm va này “sự cố nhỏ trên biển” và Manila chỉ tập trung chỉ trích việc ngư dân Trung Quốc bỏ mặc tàu Philippines, chứ không lên án hành động đâm va này là có chủ ý.

Những diễn biến này làm tổn thương Philippines và người dân nước này, những người mà ông Duterte cam kết sẽ cải thiện cuộc sống của họ. Chúng cũng gây bất lợi cho trật tự dựa trên nguyên tắc củng cố hòa bình và ổn định cho tất cả các nước.

Sự xói mòn trật tự này có nghĩa là, trong trường hợp tốt đẹp nhất thì nó kiềm chế quyền tự do hành động của các nước yếu hơn, còn trong trường hợp tồi tệ nhất thì nó có thể dẫn đến tình trạng bất ổn và chiến tranh. Ông Duterte đã theo đuổi một cách đúng đắn quyết tâm của mình là tránh chiến tranh, nhưng cách hành xử của ông với Trung Quốc mắc sai lầm, vì ít nhất 3 lý do sau.

Thứ nhất, Philippines đã không cân nhắc một cách phù hợp rằng khi một trật tự dựa trên nguyên tắc sụp đổ, thì những bức tường thành chống lại xung đột công khai cũng sụp đổ theo. Trong trường hợp đó, những nước yếu hơn như Philippines chắc chắn sẽ chịu tác động tồi tệ nhất. Thứ hai, cách tiếp cận của ông Duterte hạn chế một cách sai lầm những sự lựa chọn của Philippines trước Trung Quốc. Thứ ba, chiến tranh là không có khả năng xảy ra. Trung Quốc không có khả năng tung ra cú đấm đầu tiên. Khả năng chiến tranh chưa bao giờ được nhắc đến.

Không bảo vệ được các quyền mà khó khăn lắm mới giành được

Philippines đã có được phán quyết của Tòa Trọng tài quốc tế và luật pháp ủng hộ mình. Những thứ này không phải là không có ý nghĩa. Điều không may là những gì mà chúng ta chứng kiến là Philippines đã không bảo vệ được những quyền pháp lý mà khó khăn lắm họ mới giành được. “Xếp xó” phán quyết này là một chuyện, nhưng Tổng thống Duterte đã khiến mọi người ngạc nhiên khi ông giải thích sự hiện diện của tàu cá Trung Quốc trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines bằng lời khẳng định rằng năm 2016 ông đã đồng ý trên lời nói với Trung Quốc là Trung Quốc có quyền đánh cá trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines.

Bất kỳ thỏa thuận nào như vậy có thể có nghĩa là Philippines phá vỡ nghĩa vụ của mình trong việc bảo tồn và quản lý các nguồn tài nguyên sống của nước này. Mặc dù Công ước Liên hợp quốc về luật biển (UNCLOS) có tính đến tình huống một nước ven biển cho phép các nước khác được tiếp cận các nguồn tài nguyên cá của mình, nhưng điều đó phải bao hàm yếu tố nước ven biển này đã thiết lập được một hệ thống để điều tiết việc đánh bắt cá trong Vùng đặc quyền kinh tế của mình nhằm đảm bảo các nguồn tài nguyên sống không bị khai thác quá mức và do vậy rơi vào tình trạng nguy hiểm. Hệ thống đó sẽ đòi hỏi thứ nhất việc xác định lượng cá có thể được phép khai thác nhằm đảm bảo việc đánh bắt bền vững, thứ hai xác định sản lượng mà Philippines được thu hoạch. Chỉ khi công suất không khai thác được hết lượng cá cho phép thì nước ven biển mới cho phép các nước khác tiếp cận đánh bắt phần dư thừa. Tuy nhiên, không có hệ thống nào như vậy tồn tại ở Philippines, và cho dù nếu có thì cũng không thể có lượng cá dư thừa để nước khác khai thác do nhu cầu của dân số hơn 106 triệu của Philippines là rất lớn. Hơn nữa, UNCLOS cũng đã đưa ra danh sách các nhân tố cần được xem xét để quyết định xem nước nào sẽ được hưởng lợi từ lượng cá dư thừa của một nước ven biển. Điều rõ ràng là Trung Quốc khó đáp ứng đủ tiêu chuẩn hơn so với các nước khác.

Giữ vững lập trường

Philippines có thể làm gì để giữ vững lập trường của mình, trừ phi xảy ra chiến tranh? Thứ nhất ông Duterte cần phải làm rõ rằng thỏa thuận miệng năm 2016 của ông chỉ liên quan đến việc đánh bắt cá trong vùng lãnh hải xung quanh bãi cạn Scarborough. Điều này có thể phù hợp với phán quyết của Tòa Trọng tài xác định rằng tất cả ngư dân của Philippines, Trung Quốc, Việt Nam và Đài Loan đều có quyền đánh cá truyền thống ở bãi cạn Scarborough và trong vùng lãnh hải xung quanh nó.

Quyền đánh cá truyền thống, được trao cho các cộng đồng đánh bắt cá chứ không phải nhà nước, là một ngoại lệ có giới hạn đối với chủ quyền lãnh hải của một nước ven biển và bắt nguồn từ sự quan tâm muốn tránh gây khó khăn cho ngư dân, những người chỉ đánh cá truyền thống trên biển.

Trong khi phán quyết của Tòa Trọng tài về vụ kiện của Philippines đối với Trung Quốc công nhận rằng các ngư dân nước ngoài có thể được hưởng các quyền đánh cá truyền thống trong vùng lãnh hải 12 hải lý của nước ven biển, nó bác bỏ tính hợp pháp của bất kỳ đòi hỏi quyền lịch sử nào, kể cả quyền đánh cá truyền thống, trong Vùng đặc quyền kinh tế.

Thứ hai nói đến việc bảo vệ các quyền là rất quan trọng, bởi vậy phải thận trọng khi nói về những điều đó. Ông Duterte đã phát biểu trong Thông điệp quốc gia của mình hồi tháng trước rằng ông đã yêu cầu Trung Quốc “cho phép” ngư dân Philippines đánh cá trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Một nước ven biển không cần phải yêu cầu cho phép ngư dân nước mình được đánh cá trong chính Vùng đặc quyền kinh tế của mình.

Thứ ba, Philippines cần phải ngay lập tức lên tiếng về những hành vi đáng phê phán. Những hành vi như vậy có thể bao gồm không chỉ việc đánh bắt cá bất hợp pháp trong Vùng đặc quyền kinh tế của Philippines hay bác bỏ quyền đánh bắt cá của ngư dân nước này mà còn là việc tiến hành nhiều hoạt động gần các cấu trúc địa hình mà Philippines chiếm giữ nhằm mục đích hăm dọa. Trong những trường hợp như vậy, Manila cần phái lực lượng bảo vệ bờ biển của mình để bảo vệ chủ quyền của Philippines.

Việc lên án hành vi đáng phê phán hay phái tàu của lực lượng bảo vệ bờ biển không phải là hành động cực đoan. Đây cũng không phải là những hành vi khơi mào cuộc chiến. Indonesia đã trừng phạt việc đánh bắt cá bất hợp pháp trong Vùng đặc quyền kinh tế của nước này bằng việc phá nổ hoặc đánh chìm tàu, kể cả các tàu của Trung Quốc. Việt Nam hồi tháng trước đã phái lực lượng bảo vệ bờ biển để chống lại hành động xâm phạm của Trung Quốc trong Vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam. Với xuồng ca nô bảo vệ bờ biển được Nhật Bản trang bị và năng lực vệ tinh ngày càng tăng, khả năng giám sát và tuần tra Vùng đặc quyền kinh tế của Manila sẽ tăng lên. Họ cần phải sử dụng những năng lực này để với ý nghĩa tốt đẹp là làm sáng tỏ hành vi phi pháp và hăm dọa của Trung Quốc.

Thứ tư, Philippines cần phải tiếp tục tăng cường quan hệ với Mỹ mà Manila có Hiệp ước phòng thủ chung. Tháng 3/2019, sau lời kêu gọi của Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Lorenzana yêu cầu đánh giá lại Hiệp ước phòng thủ chung Mỹ-Philippines (MDT) năm 1951, Washington đã làm rõ rằng đề cập đến “Thái Bình Dương” trong hiệp ước là bao gồm cả Biển Đông.

Manila và Washington giờ đây cần phải hợp tác để đẩy nhanh tiến bộ theo Thỏa thuận hợp tác phòng thủ tăng cường (EDCA) năm 2014. Thỏa thuận này cho phép quân đội Mỹ xây dựng cơ sở, đặt sẵn vào vị trí các tài sản phòng thủ và triển khai quân trên cơ sở luân phiên ở 5 căn cứ quân sự của Philippines. Cho đến nay, mới chỉ có một cơ sở được mở theo thỏa thuận EDCA. Đó là trung tâm hỗ trợ nhân đạo và cứu trợ thảm họa ở căn cứ không quân Cesar Basa tại Pampanga.

Thứ năm, Philippines cần phải xem xét một cách nghiêm túc cách thức đối phó nếu Trung Quốc xây dựng trên bãi cạn Scarborough, một cấu trúc địa hình chỉ cách thủ đô Manila hơn 200 dặm. Nhiều nhà phân tích ở Manila nhận định Bắc Kinh đang tính toán rằng họ có cơ hội 3 năm để củng cố vị trí của Trung Quốc với một tổng thống Philippines thân thiện với Trung Quốc. Trên thực tế, các chuyên gia này nói về việc Trung Quốc đang tìm cách “đẩy nhanh tốc độ kiểm soát Philippines và Biển Tây Philippines (Biển Đông)”, “ăn sâu bén rễ” trong khu vực và hất cẳng Mỹ. Nếu những đánh giá này là đúng, Trung Quốc có khả năng tiến tới xây dựng trên bãi cạn Scarborough trong vòng 3 năm tới, có lẽ theo tinh thần của thỏa thuận để hợp tác phát triển dầu khí mà Bắc Kinh và Manila đang nhắm mục tiêu hoàn tất đến tháng 11.

Có khả năng Philippines không phải sử dụng đến Hiệp ước phòng thủ chung với Mỹ liên quan đến việc Trung Quốc xây dựng trên bãi cạn Scarborough bởi thứ nhất tòa án quốc tế hay tòa trọng tài đã không quyết định bãi cạn Scarborough thuộc lãnh thổ Philippines và Mỹ không bày tỏ quan điểm đối với những tuyên bố chủ quyền cạnh tranh nhau; và thứ hai Bắc Kinh có khả năng xây dựng trên bãi cạn Scarborough mà không tiến hành một cuộc “tấn công vũ trang” vào “các lực lượng vũ trang, các tàu và máy bay” của Philippines bởi Trung Quốc đã kiểm soát cấu trúc địa hình này.

Manila đã cho thấy sự sáng tạo trong việc giữ kiểm soát Second Thomas Shoal (bãi Cỏ Mây) ở quần đảo Trường Sa năm 1999, họ đã chủ ý để một tàu vận tải hải quân cũ, tàu BRP Sierra Madre, mắc cạn ở đó. Sự sáng tạo tương tự cần phải được áp dụng để tăng cường phòng thủ chống lại bất kỳ nỗ lực nào của Trung Quốc nhằm xây dựng trên bãi cạn Scarborough. Manila phải tạo ra những sự lựa chọn nếu họ muốn có bất kỳ hi vọng nào ngăn chặn được sự xâm lấn hơn nữa của Trung Quốc.

Thứ sáu, Manila phải nhấn mạnh với Chính quyền Trump tầm quan trọng của việc thông tin cho phía Trung Quốc biết rằng việc xây dựng trên bãi cạn Scarborough sẽ là hành động vượt qua giới hạn đỏ. Chính quyền Obama đã thực hiện điều này trong những lần thông tin mang tính cá nhân; Chính quyền Trump cần phải nhắc lại quan điểm này cả về mặt cá nhân lẫn công khai.

Một căn cứ của Trung Quốc trên bãi cạn Scarborough sẽ làm tổn thương những lợi ích của Mỹ: Nó có thể làm phức tạp việc lập kế hoạch quân sự bằng việc để cho Bắc Kinh trở thành góc thứ ba trong một tam giác an ninh ở Biển Đông, với Hoàng Sa và Trường Sa hình thành hai góc còn lại.

Thứ bảy, Philippines cần phải khôi phục quyết định năm 2016 của Tòa Trọng tài, khẳng định một cách rõ ràng rằng các nước ven biển ở Biển Đông, trong đó có Philippines, được hưởng vùng đặc quyền kinh tế mà không bị cản trở bởi “đường 9 đoạn” của Trung Quốc hay được hưởng bất kỳ vùng đặc quyền kinh tế được tuyên bố chủ quyền nào từ các cấu trúc địa hình ở quần đảo Trường Sa. Tuyên bố của Bộ Quốc phòng Philippines hồi đầu tháng 8 là một bước đi đúng hướng. Trích dẫn UNCLOS và phán quyết năm 2016 của Tòa Trọng tài, Bộ Quốc phòng Philippines chỉ rõ “Philippines có 2 tài liệu hỗ trợ tuyên bố chủ quyền của mình trong khi Trung Quốc không có chứng cứ nào”.

Khi Bắc Kinh nhắc lại lời khẳng định sai lầm, như họ đã làm gần đây nhất trong Sách Trắng quốc phòng mới đây, rằng “Trung Quốc thực hiện quyền chủ quyền quốc gia của mình để xây dựng cơ sở hạ tầng và triển khai các năng lực phòng thủ cần thiết trên các hòn đảo và bãi đá ở Biển Đông”, Philippines và các nước khác cần phải nhắc nhở họ rằng chủ quyền đối với các cấu trúc địa lý này đang bị tranh chấp và Trung Quốc đang chiếm dụng một cách bất hợp pháp ít nhất một lãnh thổ của Philippines.

Thứ tám, Philippines cần phải chỉ ra sự mâu thuẫn trong lời nói và hành động của Bắc Kinh. Các tàu chiến của Trung Quốc liên tục đi qua lãnh hải Philippines, như hồi tháng 7 và 8 đi qua eo biển Sibutu, mà không báo trước và cũng không được phép, trong khi Bắc Kinh liên tục yêu cầu các tàu chiến nước ngoài phải được phép trước khi thực hiện việc đi qua vô hại bên trong lãnh hải của Trung Quốc. Theo UNCLOS, tất cả các tàu, kể cả tàu chiến, có quyền đi qua vô hại bên trong vùng lãnh hải của nước ven biển mà không cần phải thông báo trước hay phải được phép. Điều không may là thay vào đó ông Duterte lại yêu cầu các tàu nước ngoài phải “thông báo và khai rõ” khi đi vào vùng lãnh hải của Philippines.

Không gì trong những khuyến nghị này là yếu tố làm thay đổi cuộc chơi, nhưng cùng nhau, chúng có thể giúp Philippines giữ vững lập trường.

Cũng như Trung Quốc đang nhận thấy cơ hội trong 3 năm cầm quyền cuối cùng của Tổng thống Duterte, Philippines đang được hưởng cơ hội của chính mình: Chính quyền Trump đã tỏ ra sẵn sàng hơn chấp nhận những rủi ro đối với Trung Quốc và đã làm sáng tỏ Hiệp ước phòng thủ chung theo hướng có lợi cho Philippines. Ít nhất tại thời điểm hiện nay, cộng đồng quốc tế ngày càng quan tâm đến vấn đề Biển Đông, nơi mà các nước lớn như Úc, Pháp, Ấn Độ, Nhật Bản và Anh đã khẳng định quyền tự do hàng hải.

Tranh chấp ở Biển Đông không chỉ về các bãi đá và rạn san hô. Nó liên quan đến các quyền kinh tế vốn tác động trực tiếp đến miếng cơm manh áo của người dân thường Philippines. Một cách cơ bản hơn, nó tấn công vào trung tâm pháp trị vốn thiết lập các điều kiện can dự giữa Philippines, Trung Quốc và Mỹ không chỉ về vấn đề Biển Đông mà còn các vấn đề khác.

Philippines đã đúng khi mong muốn có mối quan hệ thân thiện với Trung Quốc, đặc biệt là khi nước này mong muốn mở cửa để phát triển kinh tế hơn nữa. Manila cũng phải nhớ rằng hòa bình và thịnh vượng lâu dài phụ thuộc vào quyền tự do và sự tôn trọng lẫn nhau giữa các nước có chủ quyền, cũng như trật tự quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong lời nói và hành động, Philippines cần phải giữ vững lập trường để bảo vệ những nguyên tắc quan trọng này.

Lynn Kuok, học giả liên kết Trung tâm Paul Tsai China, Trường Luật Yale, nhà nghiên cứu cao cấp tại Đại học Cambridge, nhà nghiên cứu liên kết Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, trụ sở London. Bài viết đăng trên The Straits Times.

Kim Nguyên (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Báo cáo chưa đầy đủ về hoạt động quân sự của Mỹ tại Biển Đông năm 2018

Chừng nào sức mạnh của Trung Quốc vẫn đang phát triển, ngay cả khi nước này tiếp tục hạn chế sử dụng sức mạnh, quân đội Mỹ vẫn sẽ tiếp tục tăng cường bố trí lực lượng và hiện diện quân sự, tăng cường hoạt động “tự do hàng hải” khiến Biển Đông trở thành “chiến trường”. Trong tương lai, lực lượng quân đội Mỹ sẽ không ngừng tập trung ở Biển Đông, gia tăng cường độ hành động hơn nữa.

Đọc tiếp...

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Trung Quốc-Philippines: Triển vọng khai thác dầu khí

Bầu không khí của chuyến thăm thứ 5 của Duterte đến Trung Quốc đã trở nên u ám sau các hành động của Trung Quốc như phái hàng trăm tàu cá đến đảo Thị Tứ và đâm chìm một tàu cá Philippines gần bãi Cỏ Rong trong nửa đầu năm 2019.

Đọc tiếp...

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng "họng súng" và "vỏ bọc hòa bình"

Trung Quốc khẳng định sức mạnh bằng

"Người dân Trung Quốc đã học được giá trị của hòa bình"..."Trung Quốc chưa bao giờ tiến hành bất kỳ cuộc chiến tranh hay xung đột nào" hay "Trung Quốc luôn đi đầu trong việc hướng tới hòa bình và ổn định khu vực"... Đây là những "Khẩu hiệu" mà Trung Quốc thường rêu rao để đánh bóng hình ảnh của mình. Tuy nhiên, những gì Trung Quốc làm hoàn toàn trái ngược với điều đó.

Đọc tiếp...

"Hàng xóm bắt nạt": Hành động của Trung Quốc ở Biển Đông sẽ phản tác dụng

Mọi hành động đều có phản ứng khác nhau; các quốc gia ở Đông Nam Á cũng như các quốc gia có lợi ích ở khu vực này chắc chắn sẽ không khoanh tay đứng nhìn. Trên thực tế, Bắc Kinh đang “mời gọi" các nước chống lại họ, và điều này không mang lại lợi ích cho Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Chiến tranh pháp lý của Trung Quốc, tranh chấp tài nguyên và luật biển

Học thuyết “Tam chiến” của Trung Quốc vạch ra bộ ba phương pháp tấn công: chiến tranh thông tin, chiến tranh tâm lý và chiến tranh pháp lý. Trong số này, chức năng của chiến tranh pháp lý là nhằm “thúc đẩy tính hiệu quả của các cơ chế và quy trình pháp lý hiện hành để hạn chế hành vi đối địch, đối phó trong các hoàn cảnh bất lợi, đảo ngược các án lệ, và tối đa hóa lợi thế trong các tình huống liên quan đến các lợi ích cốt lõi của Trung Quốc”.

Đọc tiếp...

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Câu chuyện về chủ quyền và vai trò cá nhân lãnh đạo trong xác lập vị thế của Trung Quốc

Hành vi và khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc đang khiến cả châu Á giận dữ. Qua nghiên cứu so sánh tư tưởng và ngoại giao, bài phân tích sẽ giúp hiểu được viễn cảnh hình thành khát vọng bá quyền trên biển của Trung Quốc và ảnh hưởng của các chính sách hải quân của nước này đến các quốc gia khác trong việc sửa đổi hoặc hình thành các chiến lược biển mới.

Đọc tiếp...

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Cách thức ngăn chặn Trung Quốc trên Biển Đông

Mỹ và đồng minh phải sử dụng sức mạnh của họ trên mọi lĩnh vực quân sự và phi quân sự. Theo đó, các hoạt động hộ tống bảo vệ hàng hải sẽ đi kèm với các nỗ lực đồng thời nhằm giúp các chính phủ và nền kinh tế ở Đông Nam Á vững vàng hơn trước ảnh hưởng xấu của Trung Quốc, cũng như việc phát triển và triển khai các lực lượng chiến đấu tinh nhuệ với nhiệm vụ ngăn chặn hành vi gây hấn quy mô lớn của Trung Quốc

Đọc tiếp...

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Tôn trọng và tuân thủ luật pháp - Ưu tiên hàng đầu cho vấn đề hóc búa ở Biển Đông

Những diễn biến gần đây ở Biển Đông, một trong những tuyến đường biển sầm uất nhất trên thế giới, không chỉ đáng báo động mà còn nhiều khả năng biến thành một cuộc chiến tranh thực sự. Nếu điều đó xảy ra, hòa bình và ổn định ở Đông Nam Á sẽ tiêu tan.

Đọc tiếp...

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Đối đầu ở Bãi Tư Chính: Giông tố mới ở Biển Đông

Vụ việc ở Bãi Tư Chính là một phần trong những nỗ lực của Trung Quốc nhằm ngăn cản hoạt động khai thác tài nguyên hợp pháp ở Biển Đông của các quốc gia ven biển và hợp tác giữa họ với các nước ngoài khu vực. Những hành động này có thể mang lại lợi ích trước mắt cho Trung Quốc, nhưng về lâu dài sẽ dẫn đến bất lợi cho quốc gia này.

Đọc tiếp...

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines: Làm thế nào để đứng vững giữa cuộc cạnh tranh Trung-Mỹ?

Philippines đã đúng khi mong muốn có mối quan hệ thân thiện với Trung Quốc, đặc biệt là khi nước này mong muốn mở cửa để phát triển kinh tế hơn nữa. Manila cũng phải nhớ rằng hòa bình và thịnh vượng lâu dài phụ thuộc vào quyền tự do và sự tôn trọng lẫn nhau giữa các nước có chủ quyền, cũng như trật tự quốc tế dựa trên nguyên tắc. Trong lời nói và hành động, Philippines cần phải giữ vững lập trường để bảo vệ những nguyên tắc quan trọng này.

 

Đọc tiếp...

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Đỉnh điểm của việc Trung Quốc quân sự hóa biển Đông

Tính tới giờ, việc Trung Quốc tiến hành quân sự hóa một số đảo nhân tạo trên Biển Đông được cho là động thái ở mức cao nhất của nước này đối với các vấn đề ở khu vực. Thực chất hành động cũng như mục đích đằng sau của Trung Quốc đe dọa tới không chỉ các nước trong khu vực mà còn tới cả nước lớn như Mỹ.

Đọc tiếp...

Thực chất tình hình tại biển Đông

Thực chất tình hình tại biển Đông

Các vấn đề tại Biển Đông vốn đã xảy ra trong một khoảng thời gian dài, đặc biệt là giữa các bên có yêu sách ở khu vực này. Gần đây, những vấn đề trên trở nên phức tạp hơn do những tính toán chiến lược không chỉ của các bên có tranh chấp, mà còn của cả các nước lớn bên ngoài khu vực.

Đọc tiếp...

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Gót chân Asin của ASEAN trong vấn đề Biển Đông

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), từ lâu được mô tả là mô hình thành công nhất của sự hội nhập khu vực trong thế giới hậu thực dân, đã ngày càng trở nên bất lực trong việc kiềm chế Trung Quốc làm xói mòn trật tự dựa trên quy tắc của khu vực vốn được định hướng bằng nguyên tắc không gây hấn, tránh xung đột và chủ nghĩa đa phương tự do.

Đọc tiếp...

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Các vấn đề trong liên minh Mỹ-Philippines

Hiện nay, không có thông tin công khai về việc Chính phủ Philippines chính thức yêu cầu Mỹ có một đánh giá hiệp ước chính thức. Người ta cho rằng một đánh giá chính thức sẽ vấp phải những khó khăn, trước hết là trong việc đạt được sự nhất trí về những sửa đổi đối với một hiệp ước có từ 7 thập kỷ trước và sau đó là trong việc phê chuẩn một hiệp ước đã sửa đổi ở cả 2 nước.

Đọc tiếp...

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Suy nghĩ về các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính

Nếu không có một phản ứng cứng rắn từ phía cộng đồng quốc tế đối với các hành động của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính, các vụ việc tương tự sẽ còn lặp lại trong những năm tới, lý do đơn giản là Bắc Kinh rất hào hứng nhận ra rằng các hành động cưỡng ép của họ đã mang lại hiệu quả.

Đọc tiếp...

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Vai trò ngày càng tăng của EU ở Biển Đông

Yêu cầu của EU đòi phải được thừa nhận là một bên tham gia về chính trị và an ninh ở châu Á không phải là mới. Tham vọng của họ có một ghế tại EAS và gần đây hơn là địa vị quan sát viên tại Nhóm chuyên gia ADMM+ là chủ đề của nhiều cuộc thảo luận, xoay quanh đòi hỏi chính là thừa nhận giá trị thực tế của EU đối với an ninh khu vực. Bởi vậy, việc xem xét kỹ lưỡng các chính sách và hành động của EU ở Biển Đông là điều hợp lôgích.

Đọc tiếp...

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Việc kiểm soát Biển Đông có nghĩa là Trung Quốc có khả năng bác bỏ hệ thống trật tự thế giới dựa trên các quy tắc, từ chối tuân thủ các chuẩn mực, kỳ vọng, và UNCLOS; đẩy người bảo vệ trật tự thế giới (Mỹ) khỏi Tây Thái Bình Dương, làm suy yếu hoặc phá hủy các đồng minh ở Tây Thái Bình Dương, khiến uy tín của Mỹ bị nghi ngờ ở phạm vi khu vực cũng như quốc tế và phá hủy cơ sở hạ tầng an ninh ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Để giành kiểm soát trên Biển Đông, đầu tiên, Trung Quốc cần phải cô lập khu vực. Trong nỗ lực cô lập khu vực, Trung Quốc sử dụng chiến lược hai hướng “cây gậy và củ cà rốt”, vừa lôi kéo các nước láng giềng khi thuận tiện trong khi đe dọa các nước chống đối mình.

Đọc tiếp...

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Tại sao Trung Quốc lại tập trung vào Biển Đông đến như vậy và tại sao lại vào thời điểm này? Nghiên cứu cho thấy, một phần Trung Quốc được thúc đẩy bởi nhận thức về cơ hội, một phần vì nhận thức về sự suy yếu của Mỹ và một phần bởi nhu cầu lên tiếng về những tuyên bố pháp lý của nhà nước.

Đọc tiếp...

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Người ta thường cho rằng cơ chế giải quyết tranh chấp được quy định tại phần XV Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) được áp dụng rất hạn chế, phản ánh ý đồ của những người soạn thảo UNCLOS. Vì vậy, các tòa trọng tài cần diễn giải phần XV một cách thận trọng, lưu ý đến những giới hạn về thẩm quyền của toà. Tuy nhiên, Phán quyết Vụ kiện Biển Đông đã đi ngược lại với cách tiếp cận này.

Đọc tiếp...

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Bài viết lập luận rằng các bất ổn cường độ thấp sẽ xảy ra trong tranh chấp biển hoặc cạnh tranh sức mạnh trên biển; tuy nhiên, ít có khả năng tạo ra chu kỳ leo thang kéo dài bởi đặc điểm của môi trường chiến lược biển khu vực.

Đọc tiếp...

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Thời điểm hiện tại, tình hình Biển Đông đang đi vào thời điểm quan trọng khi những bước tiến của Trung Quốc đang tích tụ dần còn dư địa cho Mỹ hành động đang giảm đi, và các nhà quan sát tại khu vực thì đang tự hỏi liệu Mỹ đã sẵn sàng đối mặt với thách thức này hay chưa. Và Mỹ vẫn đang loay hoay đi tìm một chiến lược.

Đọc tiếp...

"Không độc chiếm" Biển Đông?

Dù có sự khác biệt giữa Vương quốc Trung Hoa và Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa, nhưng Simon nhận thấy Trung Quốc vẫn giữ khuynh hướng sơ khởi đó là thưởng cho "những quốc gia sẵn sàng thừa nhận vị thế bá chủ khu vực của mình" trong khi phạt "những quốc gia từ chối tuân phục". Để thấy rõ nhất cách tiếp cận này của Trung Quốc, ta có thể nhìn ngay vào quan hệ của nước này tại Đông Nam Á trong năm 2018.

Đọc tiếp...

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Bài viết phân tích 3 trường hợp nghiên cứu trong lĩnh vực - du lịch, khai thác năng lượng và cơ sở hạ tầng - từ đó nêu bật vai trò các chủ thể doanh nghiệp Trung Quốc đã làm thay đổi chính sách Biển Đông của Trung Quốc như thế nào.

Đọc tiếp...

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Bài phân tích đánh giá việc Bắc Kinh xác định chiến lược biển của mình trong các tuyên bố công khai của lãnh đạo. Mục đích là nhằm hiểu được nhiều hơn về ý đồ và ưu tiên chiến lược của Trung Quốc trong lĩnh vực biển; đồng thời cung cấp cho giới hoạch định chính sách và các chuyên gia an ninh quốc gia vốn kiến thức cụ thể và đầy đủ nhất để đối trọng với Trung Quốc trong các vấn đề trên biển.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Hành động của Trung Quốc tại Biển Đông khiến các nước trong khu vực cảnh giác. Thực tế này thúc đẩy Philippines kiện Trung Quốc. Vào năm 2016, tòa đã đưa ra phán quyết. Hành động và phản ứng của các bên liên quan tới phán quyết và các sự kiện chính trị khác đã khiến năm 2016 trở thành một năm đáng chú ý. Cuộc bầu cử Tổng thống ở Philippines và Mỹ cũng bổ sung những động lực khác khiến tình hình khu vực thay đổi.

 

Đọc tiếp...

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Bài viết so sánh chính sách đối ngoại của Trung Quốc và Mỹ, cụ thể là các hình thức hội nhập kinh tế và cách tiếp cận địa chính trị tại Đông Nam Á. Các tác giả so sánh động cơ và lý do các cường quốc lớn và hạng hai trong khu vực chấp nhận hoặc tranh cãi về các chính sách của Mỹ và Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Các ghi chép của Trung Quốc cho thấy chuyến thám hiểm chính thức đầu tiên của Trung Quốc tới Hoàng Sa vào năm 1902 chưa từng diễn ra. Thay vào đó, một cuộc thám hiểm bí mật được tiến hành nhiều thập kỷ sau đó để ngụy tạo bằng chứng khảo cổ học trên quần đảo Hoàng Sa nhằm củng cố yêu sách lãnh thổ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Quan hệ giữa Trung Quốc và ASEAN về vấn đề Biển Đông dường như đang được cải thiện. Trong khu vực, người ta nói đến hợp tác kinh tế và khoa học, khai thác chung tài nguyên biển, bộ quy tắc ứng xử. Nhưng thực tế hoàn toàn khác và chúng ta không thể quên một điều cốt yếu: Sự mất cân xứng về công nghệ và quân sự, những cơ hội và nguy hiểm của việc khai thác chung... có lợi cho Bắc Kinh!

Đọc tiếp...

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Một liên minh hiệu quả ở Biển Đông sẽ là thứ giúp bảo vệ các quyền lợi mà các nước Đông Nam Á được hưởng trong vùng biển của chính họ, đồng thời khiến Bắc Kinh phải đưa ra những nhượng bộ dài hạn hoặc phải trả một cái giá cắt cổ về ngoại giao và kinh tế. Nhưng để làm được điều đó, Washington cần đưa chính sự sáng tạo và tham vọng mà họ đã thể hiện ở biển Hoa Đông đến Biển Đông.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 4983 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin